به گزارش خبرواژه، بررسی یک گزارش دادهمحور نشان میدهد فیلترشکن به یکی از هزینههای ثابت بخشی از کاربران ایرانی تبدیل شده است؛ بهطوری که از هر چهار کاربر ایرانی، سه نفر از VPN استفاده میکنند و گردش مالی بازار فیلترشکنها میتواند به حدود ۱۰۵ هزار میلیارد تومان در سال برسد.
این بررسی بر پایه تحلیل بیش از ۱۲۵ هزار نمونه محتوا و پایش مستمر کانالهای تلگرامی فروش VPN و همچنین دادههای نظرسنجی درباره میزان استفاده و پرداخت کاربران انجام شده است.
۷۵ درصد ایرانیها از فیلترشکن استفاده میکنند
بر اساس یافتههای این گزارش، در بازه ۱۵ ماهه مورد بررسی، محتوای مرتبط با فیلترشکن و VPN در تلگرام بیش از ۳۰ میلیارد مورد بوده است. این حجم از محتوا نشان میدهد جستوجو برای یافتن راههای دسترسی به اینترنت به بخشی ثابت از رفتار کاربران ایرانی تبدیل شده است.
دادههای مربوط به مصرف نیز میزان بالای استفاده از VPN را تأیید میکند؛ از هر چهار ایرانی، سه نفر از فیلترشکن استفاده میکنند. در میان کاربران فیلترشکن نیز حدود یکسوم برای دریافت این خدمات هزینه پرداخت کرده و از VPNهای پولی استفاده میکنند.
بازار ۱۰۵ هزار میلیارد تومانی فیلترشکن
افزایش تعداد کاربران پرداختکننده، گردش مالی قابلتوجهی را در بازار فروش VPN ایجاد کرده است. برآورد محتمل، اندازه بازار سالانه فیلترشکن در ایران را حدود ۱۰۵ هزار میلیارد تومان نشان میدهد.
بر اساس محاسبات انجامشده، برآورد سختگیرانهتر گردش مالی این بازار ۱۶۴ هزار میلیارد تومان و برآورد حداقلی نیز بیش از ۳۰ هزار میلیارد تومان اعلام شده است.
«ﮐﻒ این ﺑﺎزار ﺑﺎ ﺳﻨﺎریوی ﺳﺨﺘﮕﯿﺮانه و ﻓﺮض اﺳﺘﻔﺎده اﺷﺘﺮاکی ﻓﯿﻠﺘﺮﺷﮑﻦ ﻣﯿﺎن ﺣﺪاﻗﻞ دو نفر، ﺑﺎز ﻫﻢ ﺑﯿﺶ از ۳۰ ﻫزار ﻣﯿﻠﯿﺎرد ﺗﻮﻣﺎن در ﺳﺎل ﺑﺮآورد ﻣﯽشود. ﻃﺒﻖ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت انجامﺷﺪه، ﺑﺮاﺳﺎس دادهﻫﺎی نظرﺳﻨﺠﯽ ﻣﻌﺘﺒﺮ نیز این ﺑﺎزار بین ۶۱ ﺗﺎ ۱۶۴ ﻫﻤﺖ تخمین زده ﻣﯽشود.»
قیمت VPN در دوره قطعی اینترنت ۲۳۴ برابر شد
یکی از مهمترین یافتههای این گزارش، جهش شدید قیمت فیلترشکن در دوره قطعی اینترنت است. میانه قیمت هر گیگ VPN که در فروردین ۱۴۰۴ حدود هزار و ۷۰۰ تومان بود، در فاصله اسفند ۱۴۰۴ تا خرداد ۱۴۰۵ به حدود ۳۹۰ هزار تومان رسید؛ یعنی قیمت هر گیگ فیلترشکن در این دوره ۲۳۴ برابر افزایش پیدا کرد.
پس از بازگشت اتصال اینترنت، قیمت فیلترشکنها کاهش یافت، اما همچنان به سطح پیش از قطعی طولانیمدت نرسیده است. برآوردها نشان میدهد میانه قیمت هر گیگ VPN از خرداد تا مرداد ۱۴۰۵ حدود ۸ هزار تومان بوده است.
قیمت بسته ۳۰ گیگ فیلترشکن به ۱۱.۷ میلیون تومان رسید
بر اساس محاسبات انجامشده، قیمت یک بسته ۳۰ گیگابایتی VPN در اوج افزایش قیمت به حدود ۱۱ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان رسید؛ رقمی که معادل بیش از ۲۰ روز کار یک کارگر با حداقل دستمزد عنوان شده است.
این در حالی است که پیش از اسفند ۱۴۰۴، خرید چنین بستهای حدود ۵۰ هزار تومان هزینه داشت. در حال حاضر قیمت بسته ۳۰ گیگابایتی VPN به حدود ۲۴۰ هزار تومان رسیده و کاربران همچنان تقریباً پنج برابر بیشتر از گذشته برای تهیه آن هزینه میکنند.
این آمار نشان میدهد محدودیتهای اینترنتی علاوه بر تأثیر بر دسترسی کاربران، هزینه قابلتوجهی را نیز به سبد مصرف دیجیتال خانوارها اضافه کرده و بازار گستردهای را برای خدمات VPN شکل داده است.
برای پیگیری تازهترین اخبار حوزه اینترنت و فناوری، به خبرواژه مراجعه کنید.