به گزارش خبرواژه صنعت گردشگری ایران در ماههای اخیر با بحرانی کمسابقه مواجه شده است؛ بهطوری که برخی فعالان این حوزه از توقف بخش بزرگی از فعالیتها، کاهش شدید درآمدها و افزایش فشار بر کسبوکارهای گردشگری خبر میدهند. کارشناسان معتقدند مشکلات این صنعت تنها به تحولات سیاسی محدود نیست و مجموعهای از چالشهای ساختاری، اقتصادی و مدیریتی، مسیر احیای گردشگری را دشوار کرده است.
به گزارش نشریه «پیام ما»، وضعیت صنعت گردشگری ایران به مرحلهای رسیده که درآمد بسیاری از فعالان این حوزه از خرداد سال گذشته تاکنون صفر یا حتی منفی بوده است. بسیاری از کسبوکارهای گردشگری با وجود کاهش یا توقف درآمد، برای حفظ نیروهای خود همچنان هزینه حقوق و بیمه کارکنان را پرداخت کردهاند و همین موضوع زیان آنها را افزایش داده است.
کاهش فعالیتها و خروج نیروهای متخصص از گردشگری
ادامه این شرایط باعث شده برخی شرکتهای گردشگری ناچار به تعدیل نیروهای متخصص شوند. شماری از فعالان نیز این صنعت یا حتی کشور را ترک کردهاند و به برخی دیگر توصیه شده برای تأمین هزینههای زندگی، بهصورت موقت وارد مشاغل خارج از حوزه گردشگری شوند.
بر اساس این گزارش، بحران گردشگری ایران تنها نتیجه جنگ، تحریم یا شرایط سیاسی نیست؛ بلکه ضعف زیرساختهای حملونقل، بیثباتی اقتصادی، مدیریت سنتی، ارتباط محدود با شبکههای حرفهای جهانی و نبود برنامه مشخص برای جذب دوباره گردشگران، از مهمترین موانع توسعه این صنعت به شمار میروند.
حملونقل؛ یکی از اصلیترین موانع توسعه گردشگری
نشریه «پیام ما» با اشاره به نقش زیرساخت حملونقل در توسعه گردشگری نوشت: در مقاصد موفق گردشگری، ابتدا زیرساختها برای پاسخگویی به نیاز شهروندان توسعه پیدا میکند و سپس گردشگران نیز از آن بهرهمند میشوند.
در ایران اما مشکلات حملونقل به یکی از موانع جدی فعالیتهای گردشگری تبدیل شده است. دشواری رزرو بلیت قطار، محدودیت ظرفیت، نبود امکان رزرو گروهی و مشکلات برنامهریزی برای تورهای ریلی، فعالیت بسیاری از برگزارکنندگان تور را محدود کرده است.
همچنین لغو پروازها در شرایط بحرانی برای حفظ امنیت مسافران قابل توجیه است، اما تأخیرها و کنسلیهای ناشی از کمبود زیرساخت یا تصمیمهای ناگهانی، حتی سفرهای عادی داخلی را نیز با اختلال مواجه کرده است.
بیثباتی اقتصادی، قیمتگذاری تورها را دشوار کرده است
یکی دیگر از مشکلات اساسی صنعت گردشگری، نبود ثبات مالی و اقتصادی عنوان شده است. افزایش نرخ ارز و تغییر مداوم قیمت خدمات، امکان ارائه قیمت قطعی به مسافران داخلی و خارجی را از بین برده است.
فعالیتهای گردشگری بینالمللی معمولاً ماهها و حتی سالها پیش از زمان سفر برنامهریزی میشوند، اما در شرایطی که شرکتها نمیتوانند هزینه خدمات خود را برای آینده تضمین کنند، امکان رقابت حرفهای در بازار جهانی کاهش مییابد.
احیای گردشگری ایران نیازمند اصلاحات گسترده است
بر اساس گزارش «پیام ما»، حتی در صورت دستیابی به توافق سیاسی و ایجاد ثبات، بازگشت گردشگران به ایران به سرعت اتفاق نخواهد افتاد. این نشریه معتقد است ایران پیش از بحرانهای اخیر نیز جایگاه برجستهای در بازار گردشگری منطقه نداشته و برای بازگشت به شرایط مطلوب، نیازمند برنامهریزی دقیق و سرمایهگذاری گسترده است.
در این گزارش تأکید شده است که بازسازی صنعت گردشگری به آموزش نیروی انسانی، طراحی محصولات جدید، استفاده از دانش روز، همکاری با متخصصان مدیریت مقصد و تغییر شیوههای سنتی کسبوکار نیاز دارد.
رفع تحریمها به تنهایی مشکلات گردشگری را حل نمیکند
نشریه «پیام ما» هشدار داده است که رفع تحریمها بهتنهایی تضمینکننده نجات شرکتهای خصوصی گردشگری نخواهد بود. در صورت گشایش اقتصادی، شرکتهای بزرگ بینالمللی با سرمایه، فناوری و تجربه بیشتر میتوانند وارد بازار ایران شوند و سهم قابل توجهی از بازار را در اختیار بگیرند.
بر همین اساس، فعالان سنتی گردشگری برای رقابت در شرایط جدید باید دانش مدیریتی، کیفیت خدمات و روشهای فعالیت خود را بهروز کنند؛ در غیر این صورت ممکن است حتی پس از رفع محدودیتهای بینالمللی نیز بخشی از بازار را از دست بدهند.
برنامه دولت برای دوران پس از بحران گردشگری
پیش از این، رضا صالحیامیری، وزیر میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی، از برنامهریزی برای دوران پس از بحران در حوزه گردشگری خبر داده و گفته بود: «صنعت گردشگری ایران باید برای جهش در این دوره آماده باشد.»
وی از تدوین بستههای حمایتی برای فعالان گردشگری خبر داده و توسعه زیرساختها، افزایش ظرفیت هتلها و شرکتهای هواپیمایی، تولید محتوا و گسترش تبلیغات بینالمللی را از برنامههای پیشبینیشده برای توسعه این صنعت اعلام کرده بود.
با این حال، کارشناسان معتقدند ادامه مسیر گذشته پاسخگوی نیازهای بازار امروز نیست و احیای گردشگری ایران بدون اصلاح ساختاری، نوسازی مدیریت و ایجاد ارتباط مؤثر با بازار جهانی امکانپذیر نخواهد بود.
برای دنبال کردن تازهترین اخبار اقتصادی، اجتماعی و گردشگری، خبرواژه را دنبال کنید.
