به گزارش خبرواژه، سید ابوالحسن فیروزآبادی، رئیس سابق مرکز ملی فضای مجازی، با تأکید بر ضرورت تدوین قواعد مشخص برای قطع و محدودسازی اینترنت در شرایط بحرانی گفت در صورت وجود سازوکارهای از پیش تعیین‌شده، امکان بازگشت شبکه به وضعیت عادی ظرف ۴۸ ساعت پس از آتش‌بس وجود داشت. او هشدار داد که نبود چارچوب روشن برای مدیریت محدودیت‌ها، موجب طولانی شدن اختلال‌ها و تحمیل خسارت‌های غیرضروری به مردم و کسب‌وکارهای اینترنتی می‌شود.
فیروزآبادی معتقد است قطع اینترنت ممکن است در برخی شرایط خاص یکی از ابزارهای امنیتی باشد، اما نباید بدون بررسی ضرورت، پیامدها و راهکارهای جایگزین به کار گرفته شود. به گفته او، تصمیم‌گیری درباره محدودسازی ارتباطات باید بر اساس قواعد مشخص و مصوب انجام شود تا از تداوم محدودیت‌ها پس از پایان شرایط اضطراری جلوگیری شود.
چرا بازگشت اینترنت پس از آتش‌بس طولانی می‌شود؟
رئیس سابق مرکز ملی فضای مجازی با اشاره به تجربه محدودیت‌های اینترنتی در جریان جنگ رمضان گفت بازگشایی شبکه و بازگشت کامل خدمات به وضعیت عادی، زمان زیادی به طول انجامید. او توضیح داد که تصمیم‌گیری برای قطع یا بازگشایی اینترنت در سطوح مختلف انجام می‌شود و همین روند، در نبود دستورالعمل‌های روشن، می‌تواند فرایند بازگشت ارتباطات را طولانی کند.
به اعتقاد فیروزآبادی، اگر قواعد مربوط به محدودسازی و بازگشایی اینترنت از قبل تدوین شده بود، می‌شد شبکه را ۴۸ ساعت پس از آتش‌بس به شرایط طبیعی بازگرداند. او تأکید کرد که طولانی شدن غیرضروری محدودیت‌ها، به فعالیت اقتصادی مردم آسیب می‌زند و هزینه‌هایی به جامعه تحمیل می‌کند که می‌توان با برنامه‌ریزی قبلی از بخشی از آن‌ها جلوگیری کرد.
وابستگی معیشت مردم به اینترنت باید جدی گرفته شود
فیروزآبادی با اشاره به نظرسنجی مرکز پژوهش‌های مجلس که بر اساس آن ۵۶ درصد پاسخگویان اعلام کرده‌اند درآمد خود یا سرپرست خانوارشان به اینترنت وابسته است، گفت اینترنت به یکی از ضروریات زندگی روزمره تبدیل شده است. به گفته او، همان‌طور که آب، برق و تلفن برای زندگی مردم اهمیت دارند، اینترنت نیز نقش مهمی در معیشت و دسترسی به خدمات مختلف ایفا می‌کند.
او تأکید کرد که قطع چنین خدمتی باید با دقت و احتیاط فراوان انجام شود. با این حال، فیروزآبادی معتقد است نمی‌توان در همه شرایط حکم یکسانی صادر کرد؛ زیرا ممکن است در وضعیت‌های خاص، ضرورت‌های امنیتی یا شرایط جنگی، محدودیت موقت اینترنت را توجیه کند. معیار اصلی باید بررسی دقیق شرایط و سنجش پیامدهای تصمیم باشد.
قطع اینترنت تنها راه حفاظت از زیرساخت‌ها نیست
به گفته فیروزآبادی، قطع اینترنت تنها راهکار حفاظت از زیرساخت‌ها در شرایط بحرانی نیست و نمی‌توان آن را به‌عنوان نخستین یا تنها گزینه در نظر گرفت. او تأکید کرد که استفاده از این ابزار نباید بیش از اندازه باشد و اگر ضرورتی برای محدودسازی وجود نداشته باشد، قطع اینترنت تصمیمی اشتباه خواهد بود.
او همچنین یادآور شد که اینترنت فقط بستری برای ارتباطات شخصی نیست، بلکه بسیاری از خدمات بهداشتی، درمانی، آموزشی و اقتصادی از طریق آن ارائه می‌شوند. از این رو، هرگونه تصمیم برای محدودسازی شبکه باید با در نظر گرفتن تأثیر آن بر زندگی روزمره، اشتغال و فعالیت کسب‌وکارها اتخاذ شود.
وزارت ارتباطات و شورای عالی فضای مجازی چه نقشی دارند؟
رئیس سابق مرکز ملی فضای مجازی، وزارت ارتباطات و شورای عالی فضای مجازی را از نهادهایی دانست که می‌توانند در تدوین چارچوب‌های مشخص برای قطع یا محدودسازی اینترنت نقش مؤثری داشته باشند. به اعتقاد او، لازم است شرایط اعمال محدودیت، مدت اجرای آن و نحوه بازگشت شبکه به وضعیت عادی از پیش تعیین شود و این قواعد به تصویب مراجع عالی‌رتبه کشور برسد.
فیروزآبادی با اشاره به تجربه محدودیت‌های گذشته گفت تصمیم‌گیری‌ها در این زمینه نباید صرفاً بر اساس اقتضائات لحظه‌ای انجام شود. وجود دستورالعمل‌های روشن می‌تواند روند تصمیم‌گیری را سریع‌تر کند و مانع ادامه یافتن محدودیت‌ها پس از برطرف شدن ضرورت اولیه شود.
آیا حفظ اینترنت بین‌الملل در زمان جنگ امکان‌پذیر است؟
فیروزآبادی در پاسخ به این پرسش که آیا می‌توان در شرایط جنگی یا بحرانی، بدون قطع کامل اینترنت بین‌الملل از زیرساخت‌ها حفاظت کرد، گفت این کار در صورت پیش‌بینی تمهیدات مناسب و آماده‌سازی زیرساخت‌ها از پیش امکان‌پذیر است. به گفته او، برنامه‌ریزی قبلی می‌تواند زمینه حفظ ارتباطات عمومی و اقتصادی را حتی در شرایط خاص فراهم کند.
او همچنین معتقد است فرایند تصمیم‌گیری درباره قطع و بازگشایی اینترنت باید مستقیماً زیر نظر رئیس قوه مجریه و رئیس شورای عالی امنیت ملی کشور باشد. از نگاه فیروزآبادی، هدف باید ایجاد توازن میان ضرورت‌های امنیتی و جلوگیری از تحمیل خسارت‌های غیرضروری به جامعه و اقتصاد دیجیتال باشد.
برای پیگیری تازه‌ترین اخبار فناوری، اینترنت و اقتصاد دیجیتال، به خبرواژه مراجعه کنید.
“`
