شمس لنگرودی: ادبیات کهن راهی برای شناخت زبان فارسی است، نه بازگشت به گذشته

به گزارش خبرواژه، شمس لنگرودی، شاعر و پژوهشگر ادبیات، معتقد است رجوع به ادبیات کهن به معنای بازگشت به گذشته نیست، بلکه راهی برای شناخت ریشه‌های زبان فارسی و ظرفیت‌های آن به شمار می‌رود. او می‌گوید هدفش از گزینش داستان‌های کتاب «صبور مثل بذر زمستان» ایجاد پلی میان مخاطب امروز و ادبیات کلاسیک ایران بوده است.

«صبور مثل بذر زمستان»؛ پلی میان مخاطب امروز و ادبیات کلاسیک

کتاب «صبور مثل بذر زمستان» گزیده‌ای از داستان‌های «فرج بعد از شدت» اثر قاضی ابوعلی محسن تنوخی با ترجمه حسین بن اسعد دهستانی است که به انتخاب شمس لنگرودی و با تصویرگری فرشید پارسی‌کیا توسط انتشارات وزن دنیا منتشر شده است.

لنگرودی درباره انتخاب این اثر گفت: «کتاب «فرج بعد از شدت» از جمله آثار خواندنی ادبیات کهن است که علاوه بر ارزش ادبی، روایت‌هایی آموزنده درباره دشواری‌های زندگی و امید به رهایی از بحران‌ها ارائه می‌دهد.»

شناخت ادبیات کلاسیک، ضرورتی برای نویسندگان و شاعران

این شاعر با تأکید بر اینکه هدفش دعوت به بازگشت به ادبیات کهن نیست، اظهار کرد شناخت متون کلاسیک برای هر نویسنده و شاعری ضروری است؛ زیرا ریشه‌های زبان فارسی را باید در این آثار جست‌وجو کرد.

وی گفت: «قصدم بازگشت به ادبیات کهن نیست. نگاه به ادبیات کهن است. شعر و داستان، ادبیات نیست، ادبیات وسیله از قوه به فعل درآوردن شعر و داستان است.»

لنگرودی همچنین معتقد است ادبیات و هنر الزاماً مسیر تکاملی را طی نمی‌کنند، بلکه در گذر زمان دچار تحول می‌شوند و این تحول همیشه به معنای پیشرفت نیست.

پویایی زبان فارسی در بستر تاریخ

لنگرودی در پاسخ به این پرسش که آیا دشواری فهم برخی متون کهن نشانه ایستایی زبان فارسی است، گفت بسیاری از آثار کلاسیک برای مخاطب امروز به‌راحتی قابل فهم نیستند و نباید همه دوره‌های تاریخی را یکسان در نظر گرفت.

وی افزود: «هم توقف تاریخی ما درست است هم غنای زبان ما. اما همچنان که گفته‌ام و نشان داده‌ام توقف تاریخی ما باعث نشده که ما همه آثار روزگاران کهن را بفهمیم.»

او تأکید کرد پویایی زبان ارتباط مستقیمی با پویایی تاریخ دارد و این دو از یکدیگر جدا نیستند.

داستان همچنان پرمخاطب‌تر از شعر است

لنگرودی درباره استقبال مخاطبان از شعر و داستان گفت اگرچه هر دو قالب جایگاه ویژه‌ای در میان علاقه‌مندان دارند، اما در جهان امروز داستان، به‌ویژه آثار عامه‌پسند، مخاطبان بیشتری پیدا کرده است.

او در عین حال یادآور شد که «فرج بعد از شدت» اثری عامه‌پسند نیست و به دلیل زبان و ساختار خاص خود، بیشتر برای علاقه‌مندان جدی ادبیات جذاب خواهد بود.

تاریخ با چهره‌ای تازه تکرار می‌شود

این شاعر با اشاره به شباهت‌های میان روزگار کنونی و زمان نگارش «فرج بعد از شدت» گفت بسیاری از مسائل بنیادین تاریخ همچنان تکرار می‌شوند، هرچند شکل و ظاهر آن‌ها تغییر کرده است.

وی گفت: «از جهت جنایات و فساد بله، ولی از نظر ظاهر خیر. جوهر تاریخ عوض نشده، عرض و صورتش عوض شده.»

تصویرگری؛ ابزاری برای درک بهتر متن

فرشید پارسی‌کیا، گرافیست، تصویرگر و مدیر هنری انتشارات وزن دنیا نیز درباره روند طراحی تصاویر این مجموعه توضیح داد که تصویرسازی کتاب نتیجه پژوهش، مطالعه دقیق متن و همکاری گروهی است و تنها با هدف زیباسازی کتاب انجام نمی‌شود، بلکه به درک بهتر مفاهیم اثر کمک می‌کند.

او گفت طراحی هر تصویر پس از بررسی دقیق متن، استخراج کلیدواژه‌ها و تبدیل مفاهیم به زبان تصویر انجام می‌شود و گاهی تصویرگری یک کتاب دو تا سه ماه زمان می‌برد.

پارسی‌کیا همچنین تأکید کرد در تصویرسازی، برخلاف نقاشی، تصویرگر باید مفهوم موردنظر نویسنده را درک کرده و آن را به زبان تصویر منتقل کند؛ موضوعی که این فرآیند را به کاری تخصصی و زمان‌بر تبدیل می‌کند.

امید؛ پیام مشترک داستان‌های «فرج بعد از شدت»

لنگرودی درباره انگیزه انتخاب این کتاب گفت مهم‌ترین دلیل او، پرداختن به مفهوم امید در دشوارترین شرایط زندگی بوده است؛ مفهومی که در سراسر داستان‌های «فرج بعد از شدت» جریان دارد و همچنان می‌تواند برای مخاطب امروز الهام‌بخش باشد.

برای اطلاع از تازه‌ترین اخبار حوزه کتاب، ادبیات و فرهنگ، خبرواژه را دنبال کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نوزده − 10 =